Beeldend kunstenaar

Gisbert Schairtweg 62
5301 XE Zaltbommel
t 0418 516 061
www.sabinevess.nl

Biografie

Ter gelegenheid van het jubileum van de BKR laat Sabine Vess dit jaar ook een keuze uit haar Schulz-etsen zien die in 1983/84 een half jaar in Polen op tournee waren.

Begonnen is Sabine met het ornament, de batik, voor haar vooral een manier van denken waarin ieder plek en iedere stap vast omlijnd dienen te zijn, wat tevens houvast biedt.

In 1971, ruim anderhalf jaar voor het gezin vanuit Tilburg naar Zaltbommel verhuist, haalt ze 'de kaneelwinkeltjes' van de Poolsjoodse schrijver en tekenaar Bruno Schulz uit de boekenkast van haar vader. Ze weet direct dat ze door die wereld heen moet, dat ze daarvoor de ets nodig heeft en haar ornamentele beeldtaal moet doorbreken.

Het duurt zeven jaar voor ze onherroepelijk op pad gaat. Honderden tekeningen, om en nabij 300 etsen en enkele portretten van Bruno Schulz getuigen van die tocht die ruim zes jaar duurt. Tekst en uitleg gevraagd, begint ze te schrijven, in het Duits, haar moedertaal.
Het wordt een ontmoeting met de doden, hun getuigenissen, en meer nog met de levenden, de overlevenden op wie ze treft. Steeds weer zoekt ze ze op, ze tekent ze, gaat naar Polen, proeft zijn land, zuigt het ritme en de melodie van zijn taal in zich op, een ritme en een melodie, die fundamenteel van die van haar moedertaal verschillen. Ze ziet de laatste overblijfselen van een vertrapte cultuur.
In 1979 is ze er voor het eerst, dankzij een reisbeurs van het Boellaard Fonds van het Genootschap Kunstliefde in Utrecht. Vlak voor Jaruzelski in december 1981 de macht overneemt wordt haar voor haar essay 'Bruno Schulz - Sabine Vess: eine Konfrontation' in Warschau een eerste prijs toegekend.
In 1983/84 gaan 80 van haar Schulz-etsen op tournee door Polen. Daar is men ervan overtuigd dat de combinatie van haar teksten en beeldend werk tot theater zal leiden.
Haar werk en ervaringen zullen in 1989 aanleiding geven tot het oprichten van de Stichting Bruno Schulz Instituut.

Van 1986 tot 1993 werkt ze op het Instituut voor Theateronderzoek in Amsterdam aan eigen theater. Haar 'Karneval - das weisse Gesicht' is gebaseerd op het Bommels carnaval. Ze speelt het voor het eerst in 1987 in Amsterdam en voor het laatst in 1993 in Berlijn, waar ze in 1940 is geboren. Haar makkers op de planken zijn dertien transparante giganten van kuikengaas, boekbindersgaas en witte acryl.
In 1991 is ze drie maanden onderweg, in Polen, Rusland, de voormalige DDR, Berlijn, wat steden in de oude Bondsrepubliek, verbonden aan haar leven, en vervolgens nog een maand in Israël. Ze wil de gezichten van na de val van de muur tekenen, in oost en west.
Parallel aan haar theater in Berlijn, in 1993, worden de 150 tekeningen van die reis tentoongesteld.
Haar relaas 'Unterwegs nach der Wende' is een brief aan Jan Kassies.

In 1995 loopt ze met een groep Kenianen en Europeanen van Mombasa in Kenia naar Kampala in Oeganda.
Vrijwilligerswerk brengt haar in 1996 en 1997 niet alleen weer naar Kenia maar ook naar Kameroen en in 1999 en 2000 naar Mali.
In 1998, voor een project voor de inheemse bevolking in het stroomgebied van de Amazone, is ze voor het eerst in Peru. Van 1999 tot 2004 werkt ze mee aan scholingsprojecten voor wevers, keramisten en goud- en zilversmeden van het platteland, in de Andes en in Lima.

In 2000 neemt ze in Lima contact op met 'Generación', een stichting die onderdak verleent aan kinderen en jongeren van de straat en daadwerkelijk voor hun rechten vecht. Sindsdien ondersteunt de Stichting Bruno Schulz Instituut het theaterprogramma van Generación. Er ontstaat een hechte band tussen die kinderen en jongeren en Sabine, die met hen maskers maakt en danst of gewoon bij hen is als ze in Lima is en haar tijd het toelaat.
In 2005 begint ze, samen met een musicus die regelmatig met hen werkt, uit het relaas van hun leven theater met haar straatkinderen te maken: 'wiegelied van de straat' ('nana de la calle').
Sinds 2007 worden ook kinderen en jongeren erbij betrokken die hartje Lima op straat leven.
In 2008 beginnen zij van de straat hun 'wiegelied', hun leven, op middelbare scholen te spelen en vervolgens met de scholieren in discussie te gaan.
De volgende stap is een straatacademie.
Sinds Sabine eind 2004 besluit zelf theater met haar straatkinderen te doen, tekent ze ze en bevolken ze, ook ongevraagd, haar schilderijen.

Meer lezen en bekijken
Op haar  website kunt uw alles uitvoerig lezen en bekijken. Zes berichten over het theater met haar straatkinderen vindt u op http://www.youtube.com/dodo403301.
De documentatie over haar Schulz-etsen vindt u ophttp://www.sabinevess.nl/schulzvess.html.

 .